Kasko hasarınızı ödemiyorsa, önce sigorta şirketinden gerekçeli ret yazısı isteyin; ardından gerekçeye karşı belgelerinizle birlikte yazılı itiraz edin. Sonuç alamazsanız, şirket sisteme üyeyse Sigorta Tahkim Komisyonuna, aksi halde veya tercihinize göre mahkemeye başvurabilirsiniz. Kasko şirketi bir hasarın teminat dışında kaldığını ileri sürüyorsa bunu ispat etmek zorundadır (TTK m.1409/2). Bu yazıda kaskonun sık kullanılan red gerekçelerini, ispat yükünü, itiraz yollarını ve zamanaşımı sürelerini anlatıyoruz.
Kasko neyi karşılar, trafik sigortasından farkı nedir?
Kasko, kendi aracınızın uğradığı hasarı poliçede yazan teminatlar çerçevesinde karşılayan isteğe bağlı bir mal sigortasıdır. Zorunlu trafik sigortası ise sizin başkalarına verdiğiniz zararı karşılar. Bu nedenle kusurlu olduğunuz bir kazada kendi aracınızın hasarı için başvurabileceğiniz sigorta, kural olarak kaskodur.
Kaskonun kapsamı, Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartları ile poliçenizdeki özel şartlar ve ek teminatlara göre belirlenir. Bu nedenle bir uyuşmazlıkta ilk bakılacak belge poliçenizdir. İki sigortanın farkını trafik sigortası mı kasko mu yazımızda ayrıntılı anlattık.
Kasko en sık hangi gerekçelerle hasarı reddeder?
Kasko şirketlerinin ret yazılarında sık görülen gerekçeler genel olarak şu başlıklarda toplanır:
- Genel Şartlardaki teminat dışı haller: Kasko Genel Şartlarının A.5 maddesinde teminat dışı haller sayılır. Bunlar arasında ehliyetsiz kullanım (A.5.4), alkol veya uyuşturucu etkisinde kullanımla ilgili haller (A.5.5) ve tedavi, yardım veya can güvenliği gibi zorunlu haller dışında, sürücü belgesiz veya alkollü kullanma ihlalleri nedeniyle kimliğin tespitini engellemek amacıyla olay yerinden ayrılma (A.5.10) bulunur.
- Beyan yükümlülüğünün ihlali: Sigorta ettiren, sözleşme yapılırken bildiği veya bilmesi gereken önemli hususları sigortacıya bildirmekle yükümlüdür (TTK m.1435). Aracın kullanım şekli veya kullanıcısı gibi konularda eksik ya da yanlış beyan, ret veya tazminattan indirim gerekçesi olarak ileri sürülebilir.
- Poliçe kapsamı dışında kullanım: Aracın poliçede belirtilen kullanım amacı dışında kullanıldığı iddiası gibi.
- Geç ihbar: Sigorta ettiren, rizikonun gerçekleştiğini öğrenince durumu gecikmeksizin sigortacıya bildirmelidir. Bildirimin yapılmaması veya geç yapılması ödenecek tazminatta artışa neden olmuşsa, kusurun ağırlığına göre tazminattan indirim yapılabilir (TTK m.1446). Kanun bu durumda tamamen ret değil, kusurun ağırlığına göre indirim öngörür; sigortacı rizikonun gerçekleştiğini daha önce fiilen öğrenmişse bu indirimden yararlanamaz.
- Hasarın kazayla uyumsuz olduğu iddiası: Eksper raporunda hasarın beyan edilen kaza ile uyumlu olmadığı yönünde tespitler.
Bu gerekçelerin her biri somut olayla birlikte değerlendirilmelidir. Bir ret gerekçesinin poliçede ve Genel Şartlarda dayanağı bulunup bulunmadığını kontrol etmek ilk adımdır.
Kasko reddinde ispat yükü kimde?
Türk Ticaret Kanunu m.1409’a göre sigortacı, sözleşmede öngörülen rizikonun gerçekleşmesinden doğan zarardan sorumludur ve rizikolardan herhangi birinin teminat dışında kaldığını ispat yükü sigortacıya aittir.
Bu kural pratikte çok önemlidir. Örneğin alkollü kazada Yargıtay kararlarında, kaskonun ödemeden kaçınabilmesi için kazanın münhasıran (yalnızca) alkolün etkisiyle meydana geldiğinin sigortacı tarafından ispatlanması gerektiği kabul edilmektedir. Yani sürücünün alkollü olması tek başına her durumda ret sonucunu doğurmaz. Bu konuyu alkollü ve ehliyetsiz sürücü kazası yazımızda ayrıca ele aldık.
Kasko ödemiyorsa ne yapmalıyım?
Kasko şirketi hasarınızı reddettiyse veya eksik ödediyse şu adımları izleyebilirsiniz:
- Gerekçeli ret yazısı isteyinSözlü veya telefonla bildirilen retle yetinmeyin. Ret gerekçesini ve dayandığı poliçe veya Genel Şartlar maddesini yazılı olarak isteyin.
- Poliçenizi ve belgeleri inceleyinPoliçenizi, özel şartları, eksper raporunu, kaza tutanağını, fotoğrafları, servis kayıtlarını ve varsa kolluk tutanaklarını bir araya getirin.
- Yazılı itiraz edinRet gerekçesine karşı açıklamalarınızı ve belgelerinizi sigorta şirketine ispatlanabilir bir yolla (iadeli taahhütlü posta, KEP, noter gibi) iletin. Başvuru tarihini gösteren belgeyi saklayın.
- Cevabı veya süreyi bekleyinŞirket itirazınızı reddederse veya 15 iş günü içinde yazılı cevap vermezse Sigorta Tahkim Komisyonuna başvuru yolu açılır (5684 s. K. m.30/13).
- Tahkim veya dava yoluna gidinŞirket tahkim sistemine üyeyse Sigorta Tahkim Komisyonuna başvurabilir veya mahkemeye gidebilirsiniz. Dava açmadan önce arabuluculuk şartını kontrol edin.
Ret yazısında nelere dikkat etmeliyim?
Kasko şirketinden gelen ret yazısını incelerken şu sorulara cevap arayın:
- Ret hangi poliçe maddesine veya Genel Şartlar hükmüne dayanıyor? Bu hüküm poliçenizde gerçekten yer alıyor mu?
- Ret gerekçesi hangi delile dayanıyor (eksper raporu, kolluk tutanağı, alkol raporu, tanık beyanı gibi)? Bu belgeleri talep ettiniz mi?
- Ret tamamen mi, kısmen mi? Kısmi ödeme yapıldıysa, hangi kalemin neden eksik ödendiği açıklanmış mı?
- Gerekçe, kazanın gerçek oluş şekliyle uyumlu mu?
Bu soruların cevapları, itirazınızın içeriğini ve sonraki aşamada tahkim veya dava yolunda hangi delillere ihtiyaç duyacağınızı belirler.
Kasko için Sigorta Tahkim Komisyonu mu, dava mı?
Sigorta Tahkim Komisyonu: Kasko isteğe bağlı bir sigorta olduğundan, Komisyona başvurabilmeniz için kasko şirketinin sigorta tahkim sistemine üye olması gerekir. Üye şirketle uyuşmazlığa düşen kişi, poliçede özel bir hüküm olmasa bile tahkim usulünden yararlanabilir (5684 s. K. m.30/1). Başvuru öncesinde şirkete başvurmuş ve talebinizin kısmen ya da tamamen reddedilmiş olması veya şirketin 15 iş günü içinde yazılı cevap vermemiş olması gerekir (m.30/13). Mahkemeye veya Tüketici Hakem Heyetine götürülmüş bir uyuşmazlık için Komisyona başvurulamaz (m.30/14). Süreç için Sigorta Tahkim Komisyonu yazımıza bakabilirsiniz.
Dava ve arabuluculuk: Kasko uyuşmazlıkları, sigortalı ile kendi sigortacısı arasındaki sözleşmeden doğar. Bu uyuşmazlıklar, uyuşmazlığın ticari veya tüketici niteliğine göre dava şartı arabuluculuğa tabi olabilir. Arabulucuya başvurmadan açılan bir davanın usulden reddi riski bulunabileceğinden, dava açmadan önce somut dosya bakımından değerlendirme yapılmalıdır.
Tahkim ve dava yollarından birini seçmeden önce uyuşmazlığın tutarını, delillerin niteliğini ve zamanaşımı süresini birlikte değerlendirin. Sigorta şirketiyle yazışmaların uzaması, zamanaşımı süresinin işlemesini kendiliğinden durdurmayabilir.
Kasko değer kaybını öder mi?
Kasko poliçeleri kural olarak aracın değer kaybını kapsamaz; kasko, aracın hasarını onarım veya poliçede öngörülen şekilde tazmin etmeye yöneliktir. Bununla birlikte bazı poliçelerde ek teminatlar bulunabileceğinden poliçenize bakmanız gerekir.
Kazada kusurlu bir karşı taraf varsa, aracınızın değer kaybı kusur oranına göre karşı tarafın trafik sigortasından istenebilir. Değer kaybının nasıl alınacağını değer kaybı rehberimizde anlattık.
Kasko şirketi size ödeme yaptıktan sonra, ödediği tutar kadar sizin yerinize geçer ve kusurlu karşı tarafa veya sigortacısına rücu edebilir (TTK m.1472). Kasko şirketi zararınızı kısmen karşılamışsa, kalan kısım için kusurlu tarafa başvurma hakkınız devam eder.
Kasko şirketi ödemeyi geciktiriyorsa ne yapabilirim?
Ret yerine ödemenin uzun süre bekletilmesi de sık karşılaşılan bir sorundur. Türk Ticaret Kanunu bu konuda bazı kurallar öngörür:
- Muacceliyet (istenebilir hale gelme): Sigorta tazminatı, rizikonun gerçekleşmesini ve rizikoyla ilgili belgelerin sigortacıya verilmesini takiben, sigortacının araştırmaları bitince ve her hâlde rizikonun sigortacıya ihbarından 45 gün sonra muaccel olur. Ancak sigortacıya yüklenemeyen bir kusurdan dolayı inceleme gecikmişse bu süre işlemez (TTK m.1427/2).
- Temerrüt: Borç muaccel olunca sigortacı, ihtara gerek kalmaksızın temerrüde düşer (TTK m.1427/4). Sigortacının temerrüt faizi ödeme borcundan kurtulmasını öngören sözleşme hükümleri geçersizdir (TTK m.1427/5).
- Avans: Araştırmalar, ihbardan itibaren üç ay içinde tamamlanamamışsa sigortacı, tazminattan mahsup edilmek üzere, tarafların mutabakatı veya anlaşmazlık halinde mahkemece yaptırılacak ön ekspertiz sonucuna göre tespit edilecek hasar miktarının en az yarısını avans olarak öder (TTK m.1427/3).
Bu nedenle hasarı sigortacıya bildirdiğiniz tarihi ve teslim ettiğiniz belgeleri gösteren kayıtları saklamanız önemlidir. Sigortacının sizden istediği ek belgeleri de ispatlanabilir bir yolla teslim etmeniz faydalı olur.
Kaskoda zamanaşımı ne kadar?
Türk Ticaret Kanunu m.1420’ye göre sigorta sözleşmesinden doğan bütün istemler, alacağın muaccel olduğu (istenebilir hale geldiği) tarihten itibaren 2 yıl geçmekle zamanaşımına uğrar. Sigorta tazminatına ve sigorta bedeline ilişkin istemler ise her hâlde rizikonun gerçekleştiği tarihten itibaren 6 yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
Sigorta tazminatının ne zaman muaccel olacağı da Kanunda düzenlenmiştir: tazminat, rizikonun gerçekleşmesini ve gerekli belgelerin sigortacıya verilmesini takiben, sigortacının araştırmalarının bitmesiyle ve her hâlde rizikonun sigortacıya ihbarından 45 gün sonra muaccel olur; sigortacıya yüklenemeyen bir kusurdan dolayı inceleme gecikmişse bu süre işlemez (TTK m.1427/2). Bu tarih her dosyada farklı olabileceğinden, iki yıllık sürenin başlangıcı somut olaya göre değerlendirilmelidir. Tereddüt halinde en erken tarihi esas alarak hareket etmek en güvenli yoldur.
Kasko uyuşmazlığında ne zaman avukata danışmak gerekir?
Kasko uyuşmazlıklarında poliçe şartları, Genel Şartlar, eksper raporu ve kazanın oluş şekli birlikte değerlendirilir. Ret gerekçesi alkol, ehliyet veya beyan yükümlülüğü gibi ağır sonuç doğuran bir konuya dayanıyorsa, hasar tutarı yüksekse, aracınız pert (ağır hasarlı) sayıldıysa veya tahkim ile dava arasında karar vermeniz gerekiyorsa hukuki destek almak faydalı olabilir.
Ağır hasarlı araçlar için pert ve ağır hasarlı araç tazminatı yazımıza göz atabilirsiniz. Somut dosyanızın değerlendirilmesi için bir avukattan destek alabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Kasko hasarımı reddetti, ne yapmalıyım?
Önce sigorta şirketinden ret gerekçesini yazılı olarak isteyin. Ardından gerekçeye karşı belgelerinizle birlikte yazılı itiraz edin. Sonuç alamazsanız Sigorta Tahkim Komisyonuna (şirket üyeyse) veya mahkemeye başvurabilirsiniz.
Kasko hangi durumlarda ödemez?
Poliçede teminat dışında bırakılan hallerde kasko ödeme yapmayabilir. Kasko Genel Şartlarının A.5 maddesinde ehliyetsiz kullanım, alkol veya uyuşturucu etkisinde kullanımla ilgili haller ve bazı durumlarda olay yerinden ayrılma gibi teminat dışı haller sayılır. Her ret gerekçesi somut olayla birlikte değerlendirilmelidir.
Kaskoda ispat yükü kimde?
Sözleşmede öngörülen rizikolardan birinin teminat dışında kaldığını ispat yükü sigortacıya aittir (TTK m.1409/2). Örneğin alkollü kazada Yargıtay kararlarında kazanın alkolün etkisiyle meydana geldiğinin sigortacı tarafından ispatı aranmaktadır.
Kasko değer kaybını öder mi?
Kasko poliçeleri kural olarak değer kaybını kapsamaz. Poliçenizde ek bir teminat olup olmadığını kontrol edin. Kusurlu karşı taraf varsa değer kaybı onun trafik sigortasından istenebilir.
Kasko için Sigorta Tahkim Komisyonuna başvurulabilir mi?
Evet, kasko şirketinin sigorta tahkim sistemine üye olması şartıyla başvurulabilir. Başvurudan önce şirkete yazılı başvuru yapmış ve talebinizin reddedilmiş olması veya 15 iş günü içinde cevap alamamış olmanız gerekir. Ayrıntılar için tahkim yazımıza bakabilirsiniz.
Kasko davası için zamanaşımı ne kadar?
TTK m.1420'ye göre sigorta sözleşmesinden doğan istemler, alacağın muaccel olduğu tarihten itibaren 2 yıl; sigorta tazminatına ilişkin istemler her hâlde rizikonun gerçekleştiği tarihten itibaren 6 yıl içinde zamanaşımına uğrar. Alacağın ne zaman muaccel olduğu dosyaya göre değerlendirilmelidir.
Kasko uyuşmazlığında dava açmadan önce arabulucuya gitmek zorunlu mu?
Kasko uyuşmazlıkları, uyuşmazlığın ticari veya tüketici niteliğine göre dava şartı arabuluculuğa tabi olabilir. Bu nedenle dava açmadan önce somut dosya bakımından değerlendirme yapılmalıdır.
Dayanak mevzuat ve kaynaklar
- 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu, m.1409, 1420, 1427, 1435, 1446, 1472
- Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartları, m.A.5
- 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu, m.30
- Sigorta Tahkim Komisyonu
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; somut bir olay için hukuki görüş yerine geçmez. Yazı, 16 Kasım 2026 tarihindeki mevzuata göre hazırlanmıştır; bu tarihten sonra mevzuat ve içtihat değişmiş olabilir.